Werken aan/in landschappelijk erfgoed

Aan waardevolle landschappen wordt vaak het statuut van vastgesteld of beschermd landschap gegeven. Wat betekent dit juist?

Een cultuurhistorisch landschap wordt beschermd omwille van de erfgoedwaarde dat het bezit. In veel gevallen gaat het om gebieden met duidelijke interactie tussen mens en natuur door de eeuwen heen. Er worden beperkingen opgelegd wat betreft wat kan en wat niet om de beschermde landschappen te bewaren voor volgende generaties. Met andere woorden, een bescherming heeft juridische gevolgen. Een beheersplan documenteert de toekomstplannen voor het cultuurhistorisch landschap en is een voorwaarde voor het verkrijgen van een erfgoedpremie.
Ook aan landschappen die vastgesteld zijn, zijn juridische gevolgen gekoppeld. Ben je op zoek naar vastgesteld landschappelijk erfgoed? In het zoekformulier voor aanduidingsobjecten selecteer je bij ‘type aanduiding’ de optie:
- ‘vastgesteld landschappelijk erfgoed’ voor alle vastgestelde landschapselementen (wegen, bomen(rijen), dijken, etc.)
- ‘vastgestelde landschapsatlas’ voor alle vastgestelde landschappelijke gehelen (heidegebied, riviervallei, etc.)

Is of wordt jouw eigendom een erfgoedlandschap? Dan moet je rekening houden met de zorgplicht om de erfgoedwaarden in stand te houden. Je kan hiervoor advies krijgen bij het Agentschap Onroerend Erfgoed. Bovendien kan je na de definitieve vaststelling en na de opmaak van een beheersplan erfgoedpremies aanvragen.
Een erfgoedlandschap wordt opgenomen in een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) op basis van de vastgestelde inventaris of een onroerenderfgoedrichtplan. De procedure verloopt via de plannende overheid (gemeente, provincie of Vlaanderen) en niet via het Agentschap Onroerend Erfgoed.

Je kan het erfgoedstatuut van een onroerend goed opzoeken op het Geoportaal of in de Inventaris van het Onroerend Erfgoed.

Houtige beplantingen, zoals oude bomen en struiken, vertellen vaak iets over de geschiedenis van een bepaalde plaats of hun functie in het landschap. Kortom, ze bevatten erfgoedwaarde. Het is daarom belangrijk om deze relicten in stand te houden of te herstellen.
Gebeten door landschappelijk erfgoed? Onze collega’s van Regionaal Landschap Pajottenland & Zennevallei zijn steeds op zoek naar vrijwilligers om houtig erfgoed in kaart te brengen.
Handleiding voor het inventariseren van Houtige Beplantingen met Erfgoedwaarde.